Sau khi đổi nước hoặc chỉnh nhiệt độ, anh/chị thấy ly “khác hơn”, nhưng chưa biết gọi tên khác biệt ấy. Có phải đậm hơn? Hay ngụm cà phê chỉ đầy hơn, trong khi hương lại khó nhận ra?
Đừng vội gom tất cả vào một chữ “đậm”. Hãy nếm riêng độ dày trong miệng, độ rõ của hương vị và cảm giác khô se sau khi nuốt. Gọi rõ điều thay đổi sẽ giúp mình chọn được việc cần thử tiếp.
Độ dày: ngụm cà phê cho cảm giác đầy hay nhẹ?
Giữ một ngụm nhỏ trong miệng rồi nuốt chậm. Đồ uống cho cảm giác nhẹ, đầy đặn, trơn mượt hay hơi ráp? Đó là những nhận xét về cảm giác trong miệng, không phải cách gọi khác của vị đắng.
Một ly đầy đặn có thể dễ chịu. Một ly nhẹ vẫn có thể đủ hương vị để mình thích. Vì vậy, không cần đặt mục tiêu rằng lần chỉnh tiếp theo phải làm ly dày hơn.
Cách giải thích của Hiệp hội Cà phê Đặc sản về cảm giác trong miệng tách các thuộc tính xúc giác này thay vì coi chúng là một cảm giác duy nhất.
Độ rõ: mình có dễ nhận ra điều gì trong ly không?
Trong bài này, “rõ hương vị” nghĩa là anh/chị dễ phân biệt những đặc điểm mình đang nếm. Nó không phải độ trong nhìn bằng mắt và cũng không bắt buộc ly phải nhạt.
Chẳng hạn, có thể ghi: “Tôi nhận ra hương và vị chua dễ hơn, nhưng ngụm hơi nhẹ.” Hoặc: “Ly đầy hơn, nhưng các cảm giác khó phân biệt.” Những nhận xét ấy có thể cùng tồn tại.
Không cần cố tìm nhiều tên trái cây. Nếu trước đó chỉ thấy một vị mạnh, còn lần này nhận ra thêm một hương dễ chịu, ghi đúng điều đó đã đủ hữu ích.
Khô se: để riêng với vị đắng
Khô se là cảm giác khô, ráp hoặc co se trong miệng. Đắng là một vị. Khi chúng xuất hiện cùng lúc, mình vẫn nên ghi riêng để khỏi tìm cách sửa một điều trong khi thật ra đang khó chịu vì điều khác.
Cảm giác khô se thuộc về những thuộc tính xúc giác được mô tả trong nguồn của Hiệp hội Cà phê Đặc sản ở trên. Nhưng chỉ thấy khô se chưa đủ để kết luận nước quá nóng hoặc có quá nhiều khoáng.
Hãy hỏi thêm: cảm giác này đã có trước khi đổi nước chưa? Lần chỉnh nhiệt có đi cùng thay cỡ xay, khuấy thêm hoặc thay lượng pha không?
Nước và nhiệt độ đi vào những cảm giác này ra sao?
Nhiệt độ thay đổi điều kiện lấy chất trong lúc pha. Đổi nguồn nước thì thay thành phần nước tham gia vào đồ uống. Nhưng một phép đổi nước không chỉ thay riêng một chất, nên khó gán kết quả cho một loại khoáng khi chưa biết thành phần.
Không nên mặc định tăng canxi sẽ làm ly dày hơn hoặc thêm magiê sẽ làm ly ngọt hơn. Nghiên cứu về thành phần nước cho thấy các thay đổi khoáng không tạo tác động cảm quan đồng nhất như cách suy đoán ấy.
Điều có thể làm ngay là tách hai phép thử. Muốn thử nước, giữ nhiệt độ. Muốn thử nhiệt độ, giữ nguồn nước.
Ghi ba dòng sau một lần thử
Giữ cùng gói hạt và công thức, chỉ đổi nguồn nước hoặc một mức nhiệt nhỏ. Nếm hai ly ở độ ấm gần nhau rồi ghi: ngụm đầy hay nhẹ hơn; hương vị dễ hay khó nhận ra hơn; sau khi nuốt có dễ chịu không.
Thêm một nhận xét quan trọng: mình thích phần nào hơn? Không cần chọn ly có một thuộc tính cao nhất. Mình đang tìm sự kết hợp vừa miệng.
Điều đáng nhớ
Nhận ra ly thay đổi là bước đầu. Gọi rõ thay đổi ấy mới giúp mình hiểu điều cần giữ hoặc sửa. Nước và nhiệt độ là nơi để thử, còn cảm giác trong ly cần được lắng nghe từng phần.
COFFEE